Ketumpatan: takrifan dalam kimia
Ketumpatan: Jisim sesuatu bahan bagi setiap unit isi padu, dikira sebagai ketumpatan = jisim ÷ isi padu.
Ketumpatan biasanya diberikan dalam gram per sentimeter padu (g/cm³) bagi pepejal dan cecair dan dalam gram per liter bagi gas. Bahan yang kurang tumpat daripada cecair terapung di dalamnya, itulah sebabnya ais (0.92 g/cm³) terapung di atas air (1.00 g/cm³). Oleh sebab setiap bahan tulen mempunyai ketumpatan tersendiri pada suhu tertentu, pengukuran ketumpatan membantu mengenal pasti bahan dan menyemak kekutuhannya.
Contoh
- Air — kira-kira 1.00 g/cm³
- Aluminium — 2.70 g/cm³, cukup ringan untuk pesawat
- Emas — 19.3 g/cm³, jauh lebih tumpat daripada plumbum (11.3 g/cm³)
- Osmium — kira-kira 22.6 g/cm³, unsur yang paling tumpat
Pada jadual berkala
Ketumpatan secara amnya meningkat menuruni satu kumpulan, dan unsur yang paling tumpat, osmium dan iridium, terletak di tengah kala 6, manakala litium ialah logam yang paling kurang tumpat.