Metal przejściowy – definicja w chemii
Metal przejściowy: Metal z bloku d układu okresowego, grup 3 do 12. Ściśle biorąc, jest to pierwiastek, którego atomy lub typowe jony mają częściowo zapełnioną podpowłokę d.
Metale przejściowe są zwykle twarde, gęste i mocne, z wysokimi temperaturami topnienia, a większość z nich tworzy jony o kilku różnych ładunkach. Wiele ich związków jest jaskrawo zabarwionych, a wiele metali i ich związków to doskonałe katalizatory. Cynk, kadm i rtęć należą do bloku d, ale często pomija się je w ścisłej definicji, ponieważ ich podpowłoki d pozostają zapełnione w typowych związkach.
Przykłady
- Żelazo — tworzy zarówno jony Fe²⁺, jak i Fe³⁺
- Miedź — jej uwodniony siarczan tworzy jaskrawoniebieskie kryształy
- Nikiel — katalizator przy zamianie olejów roślinnych w margarynę
- Tytan — lekki, mocny, używany w samolotach i endoprotezach stawu biodrowego
W układzie okresowym
Metale przejściowe wypełniają szeroki środkowy blok układu, od grupy 3 do grupy 12, między blokiem s po lewej a blokiem p po prawej.