Element aileleri: periyodik tablodaki renkler ne anlama gelir?

Aileyi ne oluşturur?

Aynı ailedeki elementler benzer şekilde davranır; bunun nedeni çoğunlukla değerlik elektronu denen dış elektronlarının sayısının benzer olmasıdır. Bu dış elektronlar bir elementin nasıl tepkimeye gireceğini belirler.

Bazı aileler 2. grup ya da 18. grup gibi tek bir sütunda yer alır. Diğerleri tablonun koca bir bloğunu kaplar. Renkler yalnızca bir koddur ve farklı tablolar farklı renkler kullanır, bu yüzden her zaman anahtara bak.

Alkali ve toprak alkali metaller

Alkali metaller, hidrojen hariç ilk sütun olan 1. gruptur: lityum, sodyum, potasyum, rubidyum, sezyum ve fransiyum. Bıçakla kesilebilecek kadar yumuşaktırlar ve suyla tepkimeye girip hidrojen gazı oluştururlar. Potasyum o kadar şiddetli tepkime verir ki hidrojen leylak rengi bir alevle tutuşur.

Toprak alkali metaller 2. gruptur: berilyum, magnezyum, kalsiyum, stronsiyum, baryum ve radyum. 1. gruptaki komşularından daha serttirler ve daha az reaktiftirler. Kalsiyum kemiklerinin ve dişlerinin oluşmasına yardım eder, stronsiyum ise havai fişeklere kırmızı rengini verir.

Geçiş ve geçiş sonrası metaller

Geçiş metalleri, 3–12. gruplardan oluşan geniş orta bloğu doldurur. Demir, bakır, gümüş ve altın bunlar arasındadır; çoğu sert, dayanıklı ve parlaktır. Demir, çoğunlukla çelik biçiminde, en yaygın kullanılan metaldir.

Geçiş sonrası metaller bunların sağında, merdiven çizgisinin hemen öncesinde yer alır. Bu sitede bunlar alüminyum, galyum, indiyum, kalay, talyum, kurşun, bizmut ve polonyumdur. Çoğu geçiş metalinden daha yumuşaktırlar ve daha kolay erirler. Galyum yaklaşık 29,8 °C'de erir, bu yüzden elinde sıvıya dönüşür.

Yarı metaller ve reaktif ametaller

Yarı metaller zikzaklı merdiven çizgisi boyunca uzanır: bor, silisyum, germanyum, arsenik, antimon ve tellür. Kısmen metale benzerler, kısmen benzemezler. Dünya kabuğunda oksijenden sonra en bol bulunan ikinci element olan silisyum, bilgisayar çiplerinin temel malzemesidir.

Reaktif ametaller hidrojen, karbon, azot, oksijen, fosfor, kükürt ve selenyumdur. Çoğu sağ üstte yer alır; hidrojen ise metal olmamasına rağmen 1. grubun başında durur. Bunlar yaşamın elementleridir: oksijen, karbon, hidrojen ve azot vücut kütlenin yaklaşık %96'sını oluşturur.

Halojenler ve soy gazlar

Halojenler 17. gruptur: flor, klor, brom, iyot ve astatin. Adları “tuz oluşturucu” anlamına gelir, çünkü metallerle tepkimeye girip sodyum klorür gibi tuzlar oluştururlar. Klor bileşikleri yüzme havuzlarını temiz tutar, diş macunundaki florür dişlerini korumaya yardım eder.

Soy gazlar son sütun olan 18. gruptur: helyum, neon, argon, kripton, ksenon ve radon. Dış kabukları doludur, bu yüzden hemen hiçbir şeyle tepkimeye girmezler. Helyum havadan hafiftir ve parti balonlarını kaldırır, neon ise dükkân tabelalarında kırmızımsı turuncu parlar.

Alttaki iki satır

Lantanitler (57–71) ve aktinitler (89–103), ana tablonun altında gösterilen iki satırdır. Aslında 6. ve 7. periyotlara aittirler ama tablo fazla genişlemesin diye aşağı taşınmışlardır.

Lantanitler birbirine çok benzeyen yumuşak, gümüşi metallerdir. Örneğin neodim, kulaklıklardaki ve elektrik motorlarındaki güçlü mıknatısları oluşturur. Aktinitlerin hepsi radyoaktiftir ve uranyum nükleer santrallerin yakıtıdır.

Bir renk daha, meitnerya (109) ile oganesson (118) arasındaki süper ağır elementleri işaretler. Her birinden yalnızca birkaç atom üretilmiştir, bu yüzden bu site onların özelliklerini bilinmiyor olarak listeler.