กัมมันตภาพรังสี: นิยามในวิชาเคมี
กัมมันตภาพรังสี: การปล่อยรังสีเองตามธรรมชาติจากนิวเคลียสอะตอมที่ไม่เสถียรขณะสลายตัวเป็นนิวเคลียสที่เสถียรกว่า
รังสีหลักสามชนิดคืออนุภาคแอลฟา (นิวเคลียสฮีเลียม-4) อนุภาคบีตา (อิเล็กตรอนหรือโพซิตรอนความเร็วสูง) และรังสีแกมมา (คลื่นแม่เหล็กไฟฟ้าพลังงานสูง) การสลายตัวแบบแอลฟาและบีตาเปลี่ยนจำนวนโปรตอน อะตอมจึงกลายเป็นธาตุอื่น กัมมันตภาพรังสีถูกค้นพบโดยอองรี เบ็กเกอเรลในปี 1896 และมารีกับปีแยร์ กูรี ค้นพบธาตุกัมมันตรังสีโพโลเนียมและเรเดียมต่อมา กัมมันตภาพรังสีใช้ในทางการแพทย์ เครื่องตรวจจับควัน และการหาอายุหินและซากดึกดำบรรพ์ แต่รังสีอาจทำลายเซลล์ที่มีชีวิตได้
ตัวอย่าง
- อะเมริเซียม-241 ในเครื่องตรวจจับควันปล่อยอนุภาคแอลฟา
- แก๊สเรดอนที่ซึมจากหินเข้าสู่ห้องใต้ดิน
- โพแทสเซียม-40 ไอโซโทปกัมมันตรังสีตามธรรมชาติที่พบในกล้วย
- รังสีแกมมาจากโคบอลต์-60 ใช้ฆ่าเชื้ออุปกรณ์ทางการแพทย์
ในตารางธาตุ
ธาตุกัมมันตรังสีกระจุกตัวที่ส่วนล่างของตาราง: ทุกธาตุหลังตะกั่วเป็นกัมมันตรังสี และเทคนีเชียมกับโพรมีเทียมก็เช่นกัน